Версия для слабовидящих
Рус Бел Eng De Cn Es
БиографияОсновные публикации
Основные публикации

Изображение контакта

Гапоненко Ирина Олеговна

Высшее учебное заведение, которое окончила, специальность: Белорусский государственный университет, филологический факультет, специальность «Белорусский язык и литература, русский язык и литература».

Области языкознания, в которых работает и может выступать в качестве эксперта, оппонента: историческая лексикология, историческая и современная антропонимика, история белорусской орфографии.

Название кандидатской диссертации, год защиты, научный руководитель: "Орфография белорусских изданий начала ХХ века" (1993), профессор Л.М. Шакун.

Название докторской диссертации, год защиты: "Станаўленне нормаў беларускай літаратурнай мовы XIX-пач. XX ст. у галіне графікі, арфаграфіі, лексікі", 2014.

Профиль в Академии Google

Орфография белорусских изданий начала ХХ века. Автореф. канд. дис. Мінск, БГУ, 1993. 18 с.

Мова «Нашай Нівы». Варыянтнасць. Сінанімія. Калектыўная манаграфія. Мінск, «Беларуская навука», 2005. 387 с. (у сааўтарстве з Анісім А. М., Капыловым І. Л., Крыўко М. Н., Лемцюговай В. П., Маракулінай Т. М., Усціновіч Г. К.).

Слоўнік мовы "Нашай Нівы". У 5 тамах. Т. 2. Мінск, "Тэхналогія", 2007. 624 с. (у сааўтарстве з Капыловым І. Л., Лемцюговай В. П., Т. П. Скрыпко, Г. К. Усціновіч; Пад рэд. В. П. Лемцюговай).

Cерыя нарматыўных даведнікаў "Назвы населеных пунктаў Рэспублікі Беларусь":

Мінская вобласць. Мінск, "Тэхналогія", 2003. 604 с. (у сааўтарстве з Капыловым І. Л., Лемцюговай В. П. і інш.);

Гродзенская вобласць. Мінск, "Тэхналогія", 2004. 469 с. (у сааўтарстве з Лемцюговай В. П., Янушкевічам С. А., Янушкевіч Л. Л.);

Гомельская вобласць. Мінск, "Тэхналогія", 2006. 382 с. (у сааўтарстве з Багамольнікавай Н. А., Лемцюговай В. П., Станкевіч А. А.);

Магілёўская вобласць. Мінск, "Тэхналогія", 2007. 407 с. (у сааўтарстве з Лемцюговай В. П., Шаруха І. М., Шаруха Т. У).

Брэсцкая вобласць. Мінск, "Тэхналогія", 2010. 319 с. (у сааўтарстве з В. М. Емельяновіч, З. М. Заіка, Лемцюговай В. П., Н. Р. Якубук).

Спосабы і правілы перадачы геаграфічных назваў і тэрмінаў Латвійскай Рэспублікі на беларускую мову / Способы и правила перадачи географических названий Латвийской Республики на белорусский язык. Тэхнічны кодэкс. Мінск, 2009. 47 с.

Асаблівасці фарміравання арфаграфічных норм у пачатку ХХ ст. // Весці НАН Беларусі. Серыя гуманітар. навук, 1993, № 3. С. 117-123.

Беларускiя выданнi лацiнкай ХIХ - пач. ХХ ст. // Dziedzictwo przeczłości związków językowych, literackich i kulturowych polsko-bałto-wschodniosłowiańskich: Матэрыялы міжнар. навук. канф. (Supraśl, 16-18 ХІ 1997). Białystok, 1997. С. 13-17.

З гiсторыi арфаграфii сучаснай беларускай мовы (спроба перыядызацыi) // Веснiк БДУ. Серыя 4, 1998, № 3. С. 24-27.

Лексiчныя запазычаннi ў беларускай мове пач. ХХ ст. i асаблiвасцi iх фармальнай адаптацыi // Беларуская лiнгвiстыка, № 49, 1999. С. 46-53.

Арфаграфiчная спецыфiка беларускiх выданняў ХIХ cт. // Весці Гомельскага дзяржаўнага універсітэта імя Ф.Скарыны. № 2 (Беларуская мова. Вып. 25). Гомель, 2000. С. 28-35.

Беларускі іменаслоў перыяду першага беларускага Адраджэння: Каталіцкія і праваслаўныя імёны // Роднае слова, 2001, № 10. С. 42-45.

Беларускі іменаслоў перыяду першага беларускага Адраджэння: Аўтарскія подпісы і псеўданімы // Роднае слова, 2002, № 4. С. 45-48.

Беларуская мова пачатку ХХ стагоддзя на польска-рускім моўна-культурным сумежжы // Паланістыка 2001. Маладая паланістыка. Мінск, 2002. С. 73-95.

Цыкл артыкулаў з гісторыі беларускай пунктуацыі:

Беларуская пунктуацыя. З гісторыі знакаў прыпынку // Роднае слова, 2004, № 3. С. 70-72.

Кропка // Роднае слова, 2004, № 4. С. 71-72.

Коска // Роднае слова, 2004, № 5. С. 32-34.

Двукроп'е // Роднае слова, 2004, № 6. С. 65-66.

Кропка з коскай // Роднае слова, 2004, № 7. С. 47-48.

Пытальнік // Роднае слова, 2004, № 8 С. 58-59.

Клічнік // Роднае слова, 2004, № 9. С. 55-57.

Дужкі. Двукоссе // Роднае слова, 2004, № 10. С. 62-64.

Працяжнік. Шматкроп'е // Роднае слова, 2004, № 11. С. 67-69.

Камбінаваныя знакі прыпынку. З гісторыі станаўлення пунктуацыйных тэрмінаў // Роднае слова, 2004, № 12. С. 50-52.

Украинские языковые элементы в белорусском языке начала ХХ века // Язык и культура. Выпуск 8. Том IV. Межкультурная коммуникация. Киев, Издательский дом Дмитрия Бураго, 2005. С. 91-98.

Беларускія прозвішчы: Упарадкаванне правапіснага афармлення // Роднае слова. № 5, 2006. С. 37-40.

Скланенне прозвішчаў // Роднае слова. № 6, 2006. С. 29-33.

Перадача беларускіх прозвішчаў: Унармаванне рускамоўнай формы // Роднае слова, 2007, № 4. С. 27-31.

Перадача беларускіх прозвішчаў лацінкай // Роднае слова, 2007, № 6. С. 22-26.

Cтанаўленне нормаў новай беларускай літаратурнай мовы ў пачатку ХХ стагоддзя на агульнаславянскім фоне // Матэрыялы IV Міжнар. кангрэса беларусістаў «Беларуская культура ў кантэксце культур еўрапейскіх краін» (Мінск, 6 - 9 чэрвеня 2005 г.) / пад рэд. С. Запрудскага, Г. Цыхуна. - Мінск: Лімарыус, 2010. 232 с. (Беларусіка = Albarutheniсa; кн. 30). С. 65-70.

Іншамоўныя элементы ў беларускай мове перыяду нацыянальнага адраджэння: семантычны аспект // Studia białorutenistyczne / Беларускія даследаванні / Belarusian studies 3. Люблін, 2009, с. 299-320.

Этнонімы ў беларускай мове ХІХ-пачатку ХХ ст. // Роднае слова, 2010, № 9. С. 42-46.

Графіка і арфаграфія беларускіх выданняў ХІХ - пачатку ХХ стагоддзя. Вучэбна-метадычны дапаможнік. Мінск, РІВШ БДУ, 2002. 78 с.

Тэставыя заданні па беларускай дыялекталогіі. Вучэбны дапаможнік. Мінск, БДУ, 2002. 22 с. (у сааўтарстве з Трайкоўскай В. П).

Беларуская дыялекталогія ў табліцах і схемах. У дзвюх частках. Частка 1. Фанетыка. Мінск, БДУ, 2005. 29 с. (у сааўтарстве з Трайкоўскай В. П.).

Беларуская дыялекталогія ў табліцах і схемах. У дзвюх частках. Частка 2. Марфалогія. Мінск, БДУ, 2008. 47 с. (у сааўтарстве з Трайкоўскай В. П.).

Беларуская дыялекталогія. Вучэбна-метадычны комплекс. Мінск, БДУ, 2008. 222 с. (у сааўтарстве з Трайкоўскай В. П.).

Дыялекталагічная практыка. Праграма. Мінск, 2010. 40 с. (у сааўтарстве з Трайкоўскай В. П.).

Беларуская дыялекталогія. Тыпавая праграма. Мінск, РІВШ БДУ, 2009. 16 с. (у сааўтарстве з Трайкоўскай В. П.). 

 

Старабеларускія анамастычныя традыцыі ў беларускім анамастыконе ХІХ – пачатку ХХ ст. // Studia białorutenistyczne / Zakł. Białorutenistyki Inst. Filologii Słowiańskiej; red. R. Radzik, M. Sajewicz. Lublin, 2011. Т. 5. С. 319–330.

Лексіка беларускай літаратурнай мовы ХІХ – пачатку ХХ ст. : асаблівасці станаўлення і развіцця. Мінск : БДУ, 2012. 307 с.

Эргонімы ў беларускай мове пачатку ХХ ст. // Роднае слова. 2011. № 2. С. 43–47.

Асаблівасці аўтарскага лексікону Янкі Купалы і Якуба Коласа: пазаслоўнікавая лексіка ў творах пачатку ХХ ст. // Роднае слова. 2012. № 2. С. 36–39.

Варыянты харонімаў Расія, Польшча і этнонімаў рускі, паляк у беларускай мове ХІХ – пачатку ХХ стагоддзя // Studia białorutenistyczne / Zakł. Białorutenistyki Inst. Filologii Słowiańskiej; red. R. Radzik, M. Sajewicz. Lublin, 2012. Т. 6. С. 233–244.

Запазычанні ў беларускай мове ХІХ ст. (на матэрыяле Слоўніка беларускай мовы І. Насовіча, 1870)  // Беларуская мова і мовазнаўства: ХІХ стагоддзе / пад агул. рэд. М. Р. Прыгодзіча. Мінск : БДУ, 2013. С. 37–42.

Шляхі папаўнення абстрактнай лексікі ў беларускай мове ХІХ ст. // Беларуская мова і мовазнаўства: ХІХ стагоддзе / пад агул. рэд. М. Р. Прыгодзіча. Мінск : БДУ, 2013. С. 42–44.

Беларуская анамастычная сітуацыя ХІХ ст. // Беларуская мова і мовазнаўства: ХІХ стагоддзе / пад агул. рэд. М. Р. Прыгодзіча. Мінск : БДУ, 2013. С. 44–50.

Агульная характарыстыка графікі і арфаграфіі // Беларуская мова і мовазнаўства: ХІХ стагоддзе / пад агул. рэд. М. Р. Прыгодзіча. Мінск : БДУ, 2013. С. 50–63.

Спецыфіка нормы беларускай літаратурнай мовы ХІХ – пачатку ХХ ст. // Веснік БДУ. Сер. 4 : Філалогія. Журналістыка. Педагогіка. 2013. № 3. С. 25–32.

Мова “Нашай Нівы”: семантыка, стылістыка / пад рэд. В. П. Лемцюговай. Мінск: Беларус. навука, 2014. – 363 с. (У суаўт.).

Моўная палітыка і грамадская сітуацыя на Беларусі ХІХ – пачатку ХХ ст. у асвятленні замежных даследчыкаў // Польска-беларускія моўныя літаратурныя, гістарычныя і культурныя сувязі : Матэр. XIХ Мiжнар. навук. канф. “Шлях да ўзаемнасцi”, Беласток, 20–21 верасня 2013 г. / пад рэд. М. Кандрацюка, Б. Сегеня. Том XIV. Беласток, 2014. С. 49–65.

Слоўнік мовы «Нашай Нівы», 1906–1915 : у 5 т. Т. 3. НАН Беларусі, Ін-т мовазнаўства; пад рэд. В.П.Лемцюговай, А.М.Анісім. Мінск: Тэхналогія, 2015. 624 c.

Даследаванне этымалогіі онімаў – навуковая задача ці фантазійныя практыкаванні? // Роднае слова. 2016. № 9. С. 29-32; № 10. С. 28-30.

Што такое беларускае прозвішча // Роднае слова. 2017. № 10. С. 26-29.

Беларуская пунктуацыя: з гісторыі станаўлення. Мінск: БДУ, 2018. 62 с.

Беларуская каляровая тапанімія (на фоне сусветнай) // Роднае слова. 2018. № 5. С. 31-34; № 6. С. 29-33.

Беларускае кнігадрукаванне ХІХ – пачатку ХХ стагоддзя: характэрныя асаблівасці // Труды БГТУ. 2018. № 1: Принт-  и медиатехнологии. С. 68-76.

Корни наших фамилий / Карані нашых прозвішчаў. Мінск, 2018. 672 с. (У суаўтарстве з В.П.Лемцюговай).

)
© Белорусский государственный университет
Адрес: пр. Независимости, 4, 220030, г. Минск, Республика Беларусь.
Тел. + 375 17 209 50 44. Факс. + 375 17 226 59 40. Url: .
При копировании материалов ссылка на сайт обязательна. Все права защищены.