Рус Бел Eng De Cn Es Ar
Заочная форма получения высшего образования

Ознакомится с действующей редакцией документа можно в информационно-поисковой системе `КонсультантПлюс` (ссылка работает на компьютерах с установленной программой).

Версия для печати

 

ЗАЦВЕРДЖАНА 
Загад Мiнiстра 
адукацыi i навукi 
Рэспублiкi Беларусь 
04.04.1995 N 114

ПАЛАЖЭННЕ
АБ НАВУЧАННI БЕЗ АДРЫВУ АД ВЫТВОРЧАСЦI Ў ВЫШЭЙШЫХ
НАВУЧАЛЬНЫХ УСТАНОВАХ РЭСПУБЛIКI БЕЛАРУСЬ
 
 
I. Агульныя палажэннi
 
1. Галоўнымi мэтамi навучання без адрыву ад вытворчасцi ў вышэйшых навучальных установах (ВНУ) як важнай састаўляючай у сiстэме бесперапыннай адукацыi з'яўляюцца:
- атрыманне вышэйшай адукацыi i прафесiйнай квалiфiкацыi працуючымi грамадзянамi ў адпаведнасцi з iх прафесiйнымi iнтарэсамi i здольнасцямi;
- стварэнне ўмоў для своечасовага выкарыстання працуючымi грамадзянамi атрымлiваемых ведаў i ўменняў у павышэннi эфектыўнасцi iх прафесiйнай дзейнасцi i ўсебаковым гарманiчным развiццi iх прафесiйных i асобасных якасцей:
- стварэнне ўмоў для ажыццяўлення асноўных напрамкаў па iнтэграцыi адукацыi з навукай i вытворчасцю праз выкарыстанне спрыяючых фактараў, характэрных менавiта навучанню без адрыву ад вытворчасцi;
- забеспячэнне патрэб прамысловых, сельскагаспадарчых i сацыяльна-культурных сфер у спецыялiстах адпаведнага квалiфiкацыйнага ўзроўню.
2. Формы навучання без адрыву ад вытворчасцi ў ВНУ (завочныя, вячэрнiя) ствараюцца i ажыццяўляюцца ў адпаведнасцi з асноўнымi прынцыпамi дзеючых заканадаўстваў аб адукацыi, Палажэння аб ВНУ ў Рэспублiцы Беларусь i Статутам ВНУ. Апошнi распрацоўваецца ў самой ВНУ i ўзгадняецца з заснавальнiкам данай ВНУ.
3. Узровень падрыхтоўкi спецыялiстаў вызначаецца патрабаваннямi адпаведных дзяржаўных адукацыйных стандартаў, адзiных для дзённых форм навучання i навучанню без адрыву ад вытворчасцi.
4. Форма дыпломаў аб вышэйшай адукацыi прымаецца адзiнага дзяржаўнага ўзору як для выпускнiкоў дзённых, так i завочных (вячэрнiх) факультэтаў пры iншых роўных умовах, адпавядаючых патрабаванням дзяржаўных адукацыйных стандартаў.
 
II. Асаблiвасцi вучэбна-метадычнай дзейнасцi пры навучаннi без адрыву ад вытворчасцi ў ВНУ
 
5. Асноўны змест навучання без адрыву ад вытворчасцi ў ВНУ па адпаведнай спецыяльнасцi вызначаецца вучэбным планам.
6. Вучэбныя планы для навучання без адрыву ад вытворчасцi, як важныя дакументы, рэгламентуючыя нарматыўныя тэрмiны засваення студэнтамi зместу вучэбных праграм, распрацоўваюцца непасрэдна ў структурных падраздзяленнях на аснове Тыпавых вучэбных планаў i праграм i зацвярджаюцца ў ВНУ.
7. Пры навучаннi без адрыву ад вытворчасцi асноўны змест педагагiчнай працы прадстаўнiкоў прафесарска-выкладчыцкага саставу складае падрыхтоўка вучэбна-метадычных матэрыялаў i праектаванне працэса падрыхтоўкi спецыялiстаў. Асаблiва значнай з'яўляецца рэалiзацыя наступных напрамкаў гэтай работы:
аналiз вучэбных праграм з выдзяленнем у iх змесце раздзелаў, засвойваемых студэнтамi самастойна (дома i ў прафесiйнай дзейнасцi на вытворчасцi) i раздзелаў вывучаемых пад непасрэдным кiраўнiцтвам выкладчыкаў у перыяды лабараторна-экзаменацыйнай сесii;
распрацоўка (цi падбор) вучэбна-метадычных рэкамендацый, вучэбных дапаможнiкаў - "пуцевадзiцеляў" для самастойнай работы студэнтаў па засваенню пэўных раздзелаў адукацыйных праграм;
распрацоўка форм i метадаў кантролю i кiраўнiцтва вучэбнай працай студэнтаў, забяспечваючых эфектыўную зваротную сувязь i своечасовую мэтанакiраваную дапамогу на працягу ўсяго перыяду iх навучання;
падрыхтоўка цэласных вучэбна-метадычных комплексаў па канкрэтных дысцыплiнах з выкарыстаннем у вучэбным працэсе новых iнфармацыйных тэхналогiй, ТСН, ЭВМ.
8. Для пастаяннай педагагiчнай працы на завочных (вячэрнiх) факультэтах павiнны прыцягвацца высокаквалiфiкаваныя выкладчыкi, зыходзячы са складанасцi дыдактычный мадэлi навучання без адрыву ад вытворчасцi.
 
III. Прыём на навучанне без адрыву ад вытворчасцi, правы i абавязкi студэнтаў
 
9. На навучанне без адрыву ад вытворчасцi залiчваюцца ў першую чаргу выпускнiкi сярэднiх спецыяльных i прафесiйна-тэхнiчных навучальных устаноў, якiя паступаюць на роднасныя спецыяльнасцi; iнвалiды, якiм не супрацьпаказана навучанне; ваеннаслужачыя, звольненыя ў запас на працягу трох апошнiх гадоў. На астатнiя месцы прымаюцца асобы, якiя працуюць па профiлю абранай спецыяльнасцi, як правiла, не менш за 6 месяцаў.
10. Для залiчэння на навучанне без адрыву ад вытворчасцi абавязковай умовай з'яўляецца праца абiтурыента па профiлю абранай цi роднаснай спецыяльнасцi, як правiла, не менш 6 месяцаў, за выключэннем асоб, пералiчаных у артыкуле 9 дадзенага палажэння. Адпаведнасць характару працы паступаючых абранай спецыяльнасцi вызначаецца самой ВНУ.
11. Работнiкам, дапушчаным да ўступных экзаменаў у ВНУ, прадастаўляецца водпуск без захавання заработнай платы не менш 15 каляндарных дзён, не лiчачы часу на праезд да месца знаходжання навучальнай установы i назад.
Работнiкам, якiя навучаюцца без адрыву ад вытворчасцi на падрыхтоўчых аддзяленнях пры ВНУ, у перыяд навучальнага года прадастаўляецца, па iх жаданню, не менш чым адзiн свабодны ад работы дзень у тыдзень без захавання заработнай платы.
Для здачы выпускных экзаменаў iм прадастаўляецца дадатковы водпуск без захавання заработнай платы працягласцю не менш чым 15 каляндарных дзён, не лiчачы часу на праезд да месца знаходжання навучальнай установы i назад (Арт.198, 198-1 КЗабП Рэспублiкi Беларусь).
12. Работнiкам, якiя паспяхова навучаюцца на вячэрнiх i завочных факультэтах ВНУ па накiраванню (заяўцы) наймальнiка або ў адпаведнасцi з заключанымi з iм дагаворамi (на падрыхтоўку, калектыўным цi працоўным), прадастаўляюцца ў якасцi мiнiмальных iльготы, прадугледжаныя артыкуламi 200-204 КЗабП Рэспублiкi Беларусь i iншым заканадаўствам (Арт.199 КЗабП Рэспублiкi Беларусь).
13. Студэнты вячэрнiх i завочных факультэтаў ВНУ на перыяд 10 навучальных месяцаў перад пачаткам выканання дыпломнага праекта (работы) або здачы дзяржаўных экзаменаў маюць права пры шасцiдзённым рабочым тыднi на адзiн свабодны ад работы дзень для падрыхтоўкi да заняткаў з аплатай яго ў размеры пяцiдзесяцi працэнтаў сярэдняй заработнай платы па асноўным месцы работы, але не нiжэй устаноўленай мiнiмальнай велiчынi заработнай платы. Пры пяцiдзённым рабочым тыднi колькасць свабодных ад работы дзён змяняецца ў залежнасцi ад працягласцi рабочай змены пры захаваннi колькасцi свабодных ад работы гадзiн.
Наймальнiк мае права прадастаўляць на працягу указанных 10 навучальных месяцаў дадаткова, па жаданню студэнтаў, штотыднёвыя свабодныя ад работы днi без захавання заработнай платы. (Арт.200 КЗабП Рэспублiкi Беларусь).
14. Студэнтам, якiя паспяхова навучаюцца на вячэрнiх факультэтах ВНУ, на перыяд установачных заняткаў, выканання лабараторных работ, здачы залiкаў i экзаменаў штогод прадастаўляецца водпуск на першым i другiм курсах - 20 каляндарных дзён, на трэцiм i наступных курсах - 30 каляндарных дзён.
Студэнтам, якiя паспяхова навучаюцца на завочных факультэтах ВНУ, на перыяд установачных заняткаў, выканання лабараторных работ, здачы залiкаў i экзаменаў штогод прадастаўляецца водпуск на першым i другiм курсах - 30 каляндарных дзён, на трэцiм i наступных курсах - 40 каляндарных дзён.
Студэнтам вячэрнiх i завочных факультэтаў ВНУ на перыяд здачы дзяржаўных экзаменаў прадастаўляецца водпуск 30 каляндарных дзён.
Студэнтам вячэрнiх i завочных факультэтаў ВНУ на перыяд падрыхтоўкi i абароны дыпломнага праекта (работы) прадастаўляецца водпуск працягласцю 4 месяцы.
За час водпускаў, што прадастаўляюцца ў сувязi з навучаннем на вячэрнiх i завочных факультэтах ВНУ, за работнiкамi захоўваецца сярэдняя заработная плата (Арт.201 КЗабП Рэспублiкi Беларусь).
15. Наймальнiк па рэкамендацыi адпаведных навучальных устаноў мае права прадастаўляць тым, хто навучаецца на апошнiх курсах вячэрнiх i завочных факультэтаў ВНУ, дадатковы месячны водпуск без захоўвання заработнай платы для азнаямлення непасрэдна на вытворчасцi з работай па выбранай спецыяльнасцi i падрыхтоўкi матэрыялаў да дыпломнага праекта. На перыяд водпуску студэнты залiчваюцца на стыпендыю на агульных падставах (Арт.202 КЗабП Рэспублiкi Беларусь).
16. Пры прадастаўленнi работнiкам, якiя навучаюцца без адрыву ад вытворчасцi на вячэрнiх i завочных факультэтах ВНУ, штогадовы водпуск наймальнiк абавязаны адносiць, па iх жаданню, да часу правядзення ўстановачных заняткаў, выканання лабараторных работ, здачы залiкаў i экзаменаў у навучальнай установе.
Прадастаўляемыя ўказаным работнiкам штогадовыя водпускi могуць адносiцца, па iх жаданню, таксама да часу канiкулаў у навучальнай установе.
Работнiкам, якiя навучаюцца ў ВНУ па вячэрняй i завочнай формах навучання, штогадовыя водпускi ў першы год работы могуць прадстаўляцца, па iх жаданню, да сканчэння 11 месяцаў (Арт.203 КЗабП Рэспублiкi Беларусь).
17. Наймальнiк аплачвае студэнтам ВНУ па завочнай форме навучання праезд да месца знаходжання навучальнай установы i назад на ўстановачныя заняткi, для выканання лабараторных работ, здачы залiкаў i экзаменаў адзiн раз у год у размеры пяцiдзесяцi працэнтаў кошту праезду адпаведным вiдам транспарту прымяняльна да парадку, устаноўленага заканадаўствам аб службовых камандзiроўках.
Акрамя таго, у такiм жа размеры праводзiцца аплата праезду для падрыхтоўкi i абароны дыпломнага праекта (работы) або здачы дзяржаўных экзаменаў (Арт.204 КЗабП Рэспублiкi Беларусь).
18. Для студэнтаў завочных (вячэрнiх) форм навучання ў ВНУ, побач з вышэйазначанымi, захоўваецца сапраўднымi правы i абавязкi студэнтаў, устаноўленыя Палажэннем аб ВНУ Рэспублiкi Беларусь.
 
IV. Кiраванне структурнымi падраздзяленнямi (адзiнкамi) навучання без адрыву ад вытворчасцi i межы iх аўтаномii
 
19. Асноўнай структурнай адзiнкай навучання без адрыву ад вытворчасцi ў ВНУ з'яўляецца факультэт, якi ствараецца ў адпаведнасцi з Палажэннем аб факультэце ВНУ.
20. Стварэнне структурных падраздзяленняў навучання без адрыву ад вытворчасцi ў ВНУ (апроч фiлiялаў) ажыццяўляецца самой вучэбнай установай з вынясеннем ва ўстаноўленым парадку змен у Статут ВНУ.
 

 

Статьи Трудового кодекса Республики Беларусь

Статья 183. Социальные отпуска
Социальные отпуска работникам предоставляются в целях создания благоприятных условий для материнства, ухода за детьми, образования, удовлетворения семейно-бытовых потребностей и для других социальных целей в соответствии с настоящим Кодексом.
Право на социальные отпуска работников не зависит от продолжительности, места и вида работы, наименования и организационно-правовой формы организации.
На время социальных отпусков сохраняется прежняя работа и в случаях, предусмотренных настоящим Кодексом или коллективным договором, соглашением, —  заработная плата.
Социальные отпуска предоставляются сверх трудового отпуска.
Социальные отпуска предоставляются за тот календарный год, в котором работник имеет на них право.
В случае неиспользования социального отпуска в текущем календарном году он не переносится на следующий рабочий год и не заменяется денежной компенсацией, в том числе и при увольнении.

Статья 214. Гарантии для работников, обучающихся в учреждениях, обеспечивающих получение среднего специального, высшего и послевузовского образования, в вечерней или заочной форме получения образования
Работникам, успешно обучающимся в учреждениях, обеспечивающих получение:

  • среднего специального и высшего образования, в вечерней или заочной форме получения образования по направлению (заявке) нанимателя либо в соответствии с заключенными с ними договорами (на подготовку специалистов, коллективным или трудовым), при получении первого высшего образования предоставляются в качестве минимальных гарантии, предусмотренные статьями 215–216 настоящего Кодекса и иными актами законодательства;
  • среднего специального, высшего и послевузовского образования, в вечерней или заочной форме получения образования, при отсутствии направления (заявки) нанимателя, договора на подготовку специалистов либо иных оснований, предусмотренных в коллективном или трудовом договоре, а также при получении второго и последующего среднего специального, высшего образования могут предоставляться отпуска без сохранения заработной платы продолжительностью, предусмотренной статьей 216 настоящего Кодекса.

Статья 215. Сокращение рабочего времени для обучающихся в учреждениях, обеспечивающих получение среднего специального и высшего образования, в вечерней или заочной форме получения образования
Работники, обучающиеся в учреждениях, обеспечивающих получение среднего специального и высшего образования, в вечерней или заочной форме получения образования, на период четырех учебных месяцев перед началом выполнения дипломного проекта (работы) и (или) сдачи государственных экзаменов имеют право на сокращенную рабочую неделю на один рабочий день или соответствующее ему количество рабочих часов (при сокращении рабочего дня в течение недели) для подготовки к занятиям с оплатой не менее 50 процентов средней заработной платы по основному месту работы.
Наниматель вправе предоставлять в течение указанных четырех месяцев дополнительно по желанию работника еженедельные свободные от работы дни без сохранения заработной платы, если иное не предусмотрено коллективным договором, соглашением, трудовым договором.

Статья 216. Отпуска в связи с обучением в учреждениях, обеспечивающих получение среднего специального, высшего и послевузовского образования, в вечерней или заочной форме получения образования
Работникам, успешно обучающимся в учреждениях, обеспечивающих получение среднего специального образования, в вечерней форме получения образования, на период экзаменационной сессии в учебном году предоставляется отпуск:

  1. на втором курсе — до 10 календарных дней;
  2. на третьем и последующих курсах — до 20 календарных дней.
Работникам, успешно обучающимся в учреждениях, обеспечивающих получение высшего образования, в вечерней форме получения образования, на период установочной или лабораторно-экзаменационной сессии в учебном году предоставляется отпуск:
  1. на первом и втором курсах — до 20 календарных дней;
  2. на третьем и последующих курсах — до 30 календарных дней.
Работникам, успешно обучающимся в учреждениях, обеспечивающих получение среднего специального и высшего образования, в заочной форме получения образования, на период установочной или лабораторно-экзаменационной сессии в учебном году предоставляется отпуск:
  1. на первом и втором курсах — до 20 календарных дней;
  2. на третьем и последующих курсах — до 30 календарных дней.
Работникам, обучающимся в учреждениях, обеспечивающих получение среднего специального и высшего образования, в вечерней или заочной форме получения образования, предоставляется отпуск:
  1. на период сдачи государственных экзаменов — 20 календарных дней;
  2. на период подготовки и защиты дипломного проекта (работы) — 90 календарных дней.

Работникам, обучающимся в учреждениях, обеспечивающих получение послевузовского образования, в заочной форме получения образования и успешно выполняющим индивидуальные планы, ежегодно предоставляется отпуск для сдачи кандидатских экзаменов продолжительностью 15 календарных дней.
За время отпусков, предоставляемых в связи с обучением в учреждениях, обеспечивающих получение среднего специального и высшего образования, в вечерней или заочной форме получения образования, за работником сохраняется средняя заработная плата.

Статья 220. Оплата проезда к месту нахождения учреждений, обеспечивающих получение среднего специального и высшего образования, работникам, обучающимся в заочной форме получения образования
Наниматель может оплачивать работникам, обучающимся в учреждениях, обеспечивающих получение среднего специального и высшего образования, в заочной форме получения образования, проезд к месту нахождения указанных учреждений образования и обратно на установочные или лабораторно-экзаменационные сессии один раз в течение учебного года в размере 50 процентов стоимости проезда соответствующим видом транспорта применительно к порядку, установленному законодательством о служебных командировках.
В порядке и размере, предусмотренных частью первой настоящей статьи, может производиться оплата проезда для сдачи государственных экзаменов или подготовки и защиты дипломного проекта (работы).